ياسر شريفي له ننګرهار څخه

که څه هم د ننګرهار ولايت د پوهنې رياست چارواکي ټينګار کوي چې د دغه ولايت په ټولو ښوونځيو کې يې مسلکي او تجربه لرونکي ښوونکي پر دندو ګومارلي، خو يو شمېر کتونکي بيا د چارواکو له دغو ادعاو سره همغږي نه دي.

دغه کتونکي نيوکه کوي چې په دې وروستيو کې د ننګرهار پوهنې رياست ته ګڼ شمير بستونه د دې لپاره ورکړل شوي ترڅو په کارپوه او وړ کسان د ازادې سيالئ له لارې د ښوونکو په توګه  وګوماري، خو د دې رياست د مسوولينو لخوا ليسانسه کسانو ته دا موقع نه ورکول کيږي چې د ښوونکي يو بست تر لاسه او له همدې لارې په يوه ښوونځي کې وګومارل شي. دوى وايي چې شته بستونه يوازې د هغه چا په واک کې ورکول کيږي چې له اړوندو چارواکو سره اړيکې او پيژندګلوي ولري.

د پوهنې او روزنې څخه فارغ التحصيل فرمان الله وايي چې په دې وروستيو څو مياشتو کې د پوهنې رياست ته تر زرو زيات د ښوونکو بستونه راغلي، خو په وينا يوازې هغه کسان چې پيژندګلوي يا پيسې ولري، دغه بستونه تر لاسه کولاى شي. نوموړى زياتوي چې د شاوخوا درې مياشتو راپدې خوا د يوه بست د تر لاسه کولو لپاره منډې رامنډې وهي، خو لا هم په دې کار نه دى توانيدلى. دى د پوهنې يو شمېر چارواکي پر درغليو او لاسوهنو تورنوي او وايي:" د ښوونکو يو بست د دغو چارواکو له لوري په شاوخوا شل زره افغانيو پلورل کيږي او څوک چې دغه پيسې ورنه کړي او يا څوک ونه پيژني نه شي کولاى کوم بست تر لاسه کړي.

محمد شايق پيام از بلخ

در جاده هاي مزار شريف در كنار اين كه مي توان موترهاي آخرين مودل را ديد كه هر كدام بيش از صد هزار دالر قيمت دارند، يا هم در كنار اين جاده ها ساختمان هايي را ديد

كه با هزينه صدها هزار دالر ساخته مي شود، صدها و هزاران فقير را هم مي توان يافت كه براي زنده ماندن به گدايي و دست فروشي مي پردازند. ‌ ‌

در ميان اين گداها يا آنهايي كه كمي وضعيت بهتر دارند و به دست فروشي مي پردازند تا هزينه هاي زنده گي شان را به دست بياورند، زنان و دختران بي شماري را هم مي توان يافت.

شهروندان مزار شريف مي گويند كه در سال روان تعداد گداها و دست فروشان زن در اين شهر بيشتر از هر زمان ديگري است.

ميرويس، جواني كه چند افغاني را در دست يكي از گداها مي گذاشت، مي گفت: "باور دارم كه هر روز به تعداد اين ها افزوده مي شود."

به باور ميرويس، اين افراد از روي شوق به گدايي دست نمي زنند؛ بلكه مجبور استند براي زنده ماندن، دست به گدايي دراز كنند.

تعدادي از باشنده گان مزار شريف هم مي گويند كه در كنار افزايش شمار گداها در اين شهر، تعداد دستفروشان بر روي جاده هاي شهر هم افزايش يافته است. اين دستفروشان مانند گداها در روي جاده ها مي گردند و به ويژه در جاهايي كه موترها توقف مي كنند، به كثرت ديده مي شوند. آنان كه دستمال كاغذي، يا كلاه و يا هم ساجق و سگرت در دست دارند، به سوي هر موتري دست شان را دراز مي كنند تا متاع خود را به فروش برسانند.

عبدالمنان ارغند له ارزګان څخه

ارزګان يو له هغو سهيلي ولايتونو څخه دى چې ګڼ شمير اوسيدونکي يې روغتيايي اسانتياو ته لاسرسى نه لري.

که څه هم پخوا د دغه ولايت يوشمير سيمې د دولت د وسله والو مخالفينو تر ولکې لاندې وې چې روغتيايي دولتي چارواکو به دا په خپل لار کې يو لوى خنډ باله، خو اوس مهال دغه ستونزه هم تر ډيره بريده هواره شوې ده، لاهم د دغه ولايت ګڼ شمير اوسيدونکى د روغتيايي اسانتياو له نشتوالي څخه سر ټکوي.

د دغه ولايت ډېرى اوسيدونکي وايي چې که څه هم په سيمو کې يې دا مهال امنيتي چارې ښې دي، خو پر دې سربېره بيا هم د نورو چارو تر څنګ روغتيا ته هومره کار نه دى شوى. د خلکو په خبره چې په ډېرو ولسواليو کې يو روغتيايي کلينيک هم نشته او نه هم دولت د دې ستونزو د هواري په برخه کې د پام وړ کار کړى دى. دغه اوسيدونکي نيوکه کوي چې مرکزي دولت او د روغتيا وزارت ورته ځانګړې پاملرنه نه ده کړې او نه يې هم د دغه ولايت نيمه روغتونونو ته اسانتياوې برابرې کړي دي.